Radyant Isıtıcı Kapasite Hesabı
Ön boyutlandırma içindir, proje hesabının yerine geçmez.
Sonuçlar
Girdiler
| Sembol | Büyüklük | Değer | Birim |
|---|---|---|---|
| Hesap Türü | |||
| Ne Hesaplanacak? | Tüm Hacim (Hol, Depo) | ||
| Bina Ölçüleri | |||
| L | Uzunluk | 60 | m |
| W | Genişlik | 30 | m |
| Hs | Saçak Yüksekliği | 8 | m |
| Çatı Tipi | Düz | ||
| Konum ve Sıcaklık | |||
| İl | Kocaeli | ||
| Dış Sıcaklık Kaynağı | TS 2164 | ||
| θe | Dış Hesap Sıcaklığı | -3 | °C |
| θm,e | Yıllık Ortalama Dış Sıcaklık | 14,95 | °C |
| θint | İç Tasarım Sıcaklığı | 16 | °C |
| Cihaz | |||
| Cihaz Tipi | Gazlı seramik (bacasız) | ||
| P | Cihaz Birim Gücü | 12 | kW |
| h | Montaj Yüksekliği | boş | |
| Katalog Asgari Montaj Yüksekliği | boş | ||
| Ortamda yanıcı gaz, solvent buharı veya yanıcı toz var | Hayır | ||
| Duvar, Çatı ve Döşeme | |||
| U | Duvar U Değeri | 0,5 | W/m²K |
| U | Çatı U Değeri | 0,4 | W/m²K |
| Döşeme Yalıtımı | Yalıtımsız | ||
| Dış Kapılar | Kapı 1: Ad Seksiyonel kapı, Adet 2, Tek Alan 25 m², U 2 W/m²K | ||
| Pencere ve Işıklıklar | Pencere 1: Ad Pencere, Adet 10, Tek Alan 6 m², U 2,8 W/m²K | ||
| Hava Sızıntısı ve Taze Hava | |||
| n50 | Sızdırmazlık | 5 | 1/h |
| Rüzgâra Karşı Korunma | Orta korunmuş (kırsalda ağaç veya binalar arasında, banliyö) | ||
| Dışa Açıklık | Birden fazla dışa açıklık | ||
| V̇min | Asgari Dış Hava | 0 | m³/h |
| Havalandırma ve Yanma Havası | |||
| Alt Havalandırma (Taze Hava) | Doğal | ||
| Üst Havalandırma (Egzoz) | Doğal | ||
| Cihaz Ayrıntıları | |||
| kr | Radyant Düzeltme Katsayısı | Cihaz tipine göre (borulu 0,85; diğerleri 1,00) | |
| Δθa | Hava ile Hissedilen Sıcaklık Farkı | 0 | K |
| η | Cihaz Verimi | boş | |
| Legz | Egzoz Havası Oranı | 10 | m³/(h·kW) |
| Lyak | Yakma Havası Oranı | 12 | m³/(h·kW) |
| Dış Hava CO₂ | 430 | ppm | |
| Isıl Köprü, Zemin ve Bitişik Mahaller | |||
| Duvar Isıl Köprüsü | Elle Gir | ||
| ΔUtb | Duvar Isıl Köprü Eki | 0 | W/m²K |
| ΔUtb | Çatı Isıl Köprü Eki | 0 | W/m²K |
| Yeraltı suyu döşemenin 1 m yakınında | Hayır | ||
| Isıtılmayan Bitişik Mahaller | |||
| Hava Debileri | |||
| Sızıntı Hesap Düzeyi | Oda düzeyi (EN 12831 Eş. 17) | ||
| V̇su | Mekanik Besleme Debisi | 0 | m³/h |
| V̇ex | Mevcut Egzoz Debisi | 0 | m³/h |
| Kapı Açılmasıyla Giren Hava | 0 | m³/h | |
| Soğuk Malzeme Yükü | |||
| m | Giren Malzeme Kütlesi | boş | |
| İşletme Maliyeti | |||
| Doğalgaz Birim Fiyatı | boş | ||
Sonuçlar
Önerilen Cihaz: 6 × 12 kW
| Sembol | Büyüklük | Değer | Birim |
|---|---|---|---|
| Önerilen CihazToplam 72 kW · gazlı seramik (bacasız) | 6 × 12 | kW | |
| Gerekli Kurulu Isıl Güç55.640 kcal/h; radyant indirimi uygulanmadı | 64,7 | kW | |
| Tasarım Isı Yükü36,2 W/m² taban alanı · 4,5 W/m³ | 65,2 | kW | |
| Gaz Debisi6 × 1,251 m³/h doğalgaz | 7,51 | m³/h | |
| SA | Alt Menfez (Taze Hava)864 m³/h yakma havası, doğal, 2 m/s | 1.200 | cm² |
| SÜ | Üst Menfez (Egzoz)720 m³/h egzoz, doğal, 2 m/s | 1.000 | cm² |
| Bina ve Isı Kaybı | |||
| Hacim1.800 m² taban · ortalama yükseklik 8 m | 14.400 | m³ | |
| Sıcaklık Farkıİç 16 °C, dış -3 °C | 19 | K | |
| Yapı Kabuğu KaybıDuvar, çatı, kapı ve pencere: 1.676 W/K | 31,8 | kW | |
| Zemin KaybıB' 20 m · Uequiv 0,28 W/m²K | 0,77 | kW | |
| Sızıntı Debisi0,3 h⁻¹ · oda düzeyi | 4.320 | m³/h | |
| Hesaba Giren Dış HavaSızıntı, besleme, egzoz ve yanma havasından bağlayıcı olan | 5.040 | m³/h | |
| Yükseklik KatsayısıEN 12831 Tablo B.1, yukarıdan radyant ısıtma | 1,00 | ||
| Cihaz ve Kurulu Güç | |||
| Radyant Düzeltmeİndirim uygulanmadı | 1,00 | ||
| Cihaz VerimiAlt ısıl değer (Hi) bazında | 1,00 | ||
| Kurulu / Gerekli72 kW kurulu, 64,7 kW gerekli | 1,11 | ||
| Sızıntı Düzeyine Göre AdetOda düzeyi 64,7 kW · bina düzeyi 49,8 kW | 6 / 5 | adet | |
| Cihaz Başına Taban Alanı | 300 | m² | |
| Havalandırma ve Yanma Havası | |||
| Egzoz Debisi10 m³/(h·kW) × 72 kW | 720 | m³/h | |
| Yakma Havası Debisi12 m³/(h·kW) × 72 kW | 864 | m³/h | |
| Doğal Menfez KesitleriAlt / üst, 2 m/s | 1.200 / 1.000 | cm² | |
| Cebri Menfez KesitleriAlt / üst, 6 m/s | 400 / 333 | cm² | |
| Hacim / Kurulu GüçBacasız cihazda en az 10 m³/kW | 200 | m³/kW | |
| Isıl Yük YoğunluğuDoğal hava değişimi 0,15 h⁻¹ | 5 | W/m³ | |
| Gaz ve CO₂ | |||
| Cihaz Başına GazAlt ısıl değer 8.250 kcal/m³ | 1,251 | m³/h | |
| Toplam Gaz Debisi6 cihaz | 7,51 | m³/h | |
| CO₂ (Toplam Dış Hava)2.880 m³/h dış hava, tam karışım; sınır 5.000 ppm | 3.036 | ppm | |
| CO₂ (Yalnız Egzoz Havası)Yalnız egzoz debisiyle tam karışım kabulü | 10.854 | ppm | |
Kontroller
| Kontrol | Sonuç | Dayanak |
|---|---|---|
| Montaj yüksekliği 7,5 m; gazlı cihazda zeminden en az 2,5 m şartı sağlanıyor. | Uygun | İGDAŞ 6.5.3 |
| Montaj yüksekliği bu cihaz tipinin tipik aralığında (4–15 m). | Uygun | ASHRAE HVAC S&E 2020 Bl. 16 Tablo 1 |
| Alt doğal, üst doğal havalandırma birleşimi uygun. | Uygun | İGDAŞ 6.5.6 |
| Mahal hacmi kurulu güç başına 200 m³/kW; bacasız cihaz için en az 10 m³/kW şartı sağlanıyor. | Uygun | İGDAŞ 6.5.4 |
| CO₂ derişimi (toplam dış hava, tam karışım) 3.036 ppm; iş yeri sınırı 5.000 ppm altında. | Uygun | Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik Ek-1 (RG 20/10/2023-32345) |
| Özgül yük 36,2 W/m², 60 W/m² sınırının altında; yükseklik düzeltmesi uygulanabilir. | Uygun | EN 12831:2003 Ek B.1 |
| Kurulu güç 72 kW, gerekli 64,7 kW gücü karşılıyor. | Uygun |
Mevzuat ve bilgi notları
| Kontrol | Sonuç | Dayanak |
|---|---|---|
| Mekanik havalandırma veya proses emişi varsa asgari dış hava debisini girin; çoğu zaman en büyük kalem budur. | Bilgi | EN 12831:2003 Eş. 14 |
| Sızıntı oda düzeyinde (EN 12831 Eş. 17, en kötü taraf) ve bina düzeyinde (§8.2, yarısı) farklı adet veriyor; tek hacimli holde seçimi proje mühendisi yapar. | Bilgi | |
| TS EN 13410'a göre özel havalandırma gerekmeyebilir (≤ 5 W/m³ veya > 1,5 h⁻¹); İGDAŞ/İZGAZ projesinde kesitler yine istenebilir. | Bilgi | |
| Egzoz açıklıkları ısıtıcıların hemen üstünde olmalı; aksi hâlde yanma ürünleri karışır (yalnız egzozla tam karışım değeri yüksek). | Bilgi | |
| Katalog asgari montaj yüksekliği girilmedi; yalnız 2,5 m kuralı kontrol edildi. | Bilgi | İGDAŞ 6.5.3 |
| Egzoz açıklığı veya fanı ısıtıcıların üstünde olmalı; yatay mesafe, açıklığın veya fanın zeminden yüksekliğinin duvarda 6, çatıda 3 katını aşmamalı. Giriş açıklıkları ısıtıcıların altında, toplam giriş en az toplam egzoz kadar olmalı; kapatılabilir açıklık veya fan varsa cihazla kilitlenmeli. | Bilgi | TS EN 13410 (üretici kılavuzu üzerinden) |
Sonuç özeti teklif formuna yazılır; adınızı ve telefonunuzu eklemeniz yeterli.
Isı Kaybı Dağılımı
| Kalem | Isı Kaybı | Pay |
|---|---|---|
| Dış duvarlar | 12,64 kW | %19,4 |
| Çatı | 13,68 kW | %21 |
| Kapılar | 2 kW | %3,1 |
| Pencere ve ışıklıklar | 3,53 kW | %5,4 |
| Zemin | 0,77 kW | %1,2 |
| Hava sızıntısı | 27,91 kW | %42,8 |
| Egzoz ve yanma havası | 4,65 kW | %7,1 |
| Toplam (kurulu güçle) | 65,17 kW | %100 |
Cihaz Tipine Göre Gerekli Güç
| Cihaz Tipi | Radyant Düzeltme | Verim | Gerekli Güç | Not |
|---|---|---|---|---|
| Gazlı seramik (bacasız) | 1,00 | 1,00 | 64,7 kW | Seçili tip |
| Gazlı borulu (bacalı) | 0,85 | 0,90 | 57,5 kW | Verim 0,90 kabul; katalog değeri girilmeli |
| Gazlı borulu (bacasız) | 0,85 | 1,00 | 54,4 kW | Dağıtım şirketi onayı gerekir |
| Elektrikli | 1,00 | 1,00 | 60,5 kW |
Adım adım çözüm
| Adım | Formül | Yerine koyma | Sonuç |
|---|---|---|---|
| 1. Sıcaklıklar | |||
| 1.1Kaynak: EN 12831:2003 Eş. 2 | ΔT = θint − θe | 16,0 − (−3,0) | 19,0 K |
| 1.2Kaynak: EN 12831:2003 Ek B.2 | ΔTa = θint − Δθa − θe | 16,0 − 0,0 − (−3,0) | 19,0 K |
| 2. Alanlar ve hacim | |||
| 2.1 | V = L·W·(Hs + Δh/2) | 60,0·30,0·(8,00 + 0,00/2) | 14.400 m³ |
| 2.2 | Ataban = L·WP = 2(L + W) | 60,0·30,02·(60,0 + 30,0) | 1.800 m²180,0 m |
| 2.3 | Aduvar,net = P·Hs + W·Δh − Aaçıklık − Abitişik | 1.440,0 − 110,0 − 0,0 | 1.330,0 m² |
| 2.4 | Açatı | düz çatı = Ataban | 1.800,0 m² |
| 3. İletim (HT,ie) | |||
| 3.1Kaynak: EN 12831 Eş. 4 (ΔUtb kullanıcı) | Duvar: A·(U + ΔUtb) | 1.330,0·(0,50 + 0,00) | 665,0 W/K |
| 3.2Kaynak: EN 12831 Eş. 4; metal çatıda Tablo D.3b "hafif döşeme (ahşap, metal)" satırı yorumla uygulanır | Çatı: A·(U + ΔUtb) | 1.800,0·(0,40 + 0,00) | 720,0 W/K |
| 3.3Kaynak: Tablo D.3c (tek parça alanına göre) | Kapılar: Σ A·(U + ΔUtb) | 50,0 m² | 105,0 W/K |
| 3.4Kaynak: Tablo D.3c | Pencereler: Σ A·(U + ΔUtb) | 60,0 m² | 186,0 W/K |
| 3.5Kaynak: EN 12831 Eş. 3 | HT,ie = Σ | 1.676,0 W/K | |
| 3.6Kaynak: EN 12831 Eş. 5, Tablo D.4 | HT,iue = Σ A·U·bu | 0,0 m² | 0,0 W/K |
| 3.7Kaynak: EN 12831 Eş. 2 | ΦT,ie = HT,ie·ΔT | 1.676,0·19,0 | 31.844 W |
| 4. Zemin | |||
| 4.1Kaynak: EN 12831 Eş. 9 | B' = Ataban / (0,5·P) | 1.800 / (0,5·180,0) | 20,00 m |
| 4.2Kaynak: EN 12831 Tablo 4 | Uequiv (Tablo 4, B' 2…20 m arası enterpolasyon) | sütun: yalıtımsız | 0,280 W/m²K |
| 4.3Kaynak: EN 12831 Eş. 8 | fg2 = max(0; (θint − θm,e)/(θint − θe)) | (16,0 − 14,95) / 19,0 | 0,0553 |
| 4.4Kaynak: EN 12831 Eş. 8, D.4.3 | HT,ig = 1,45·fg2·A·Uequiv·Gw | 1,45·0,0553·1.800·0,280·1,00 | 40,4 W/K → 767 W |
| 4.5Kaynak: EN 12831 Eş. 2 | ΦT = (HT,ie + HT,iue + HT,ig)·ΔT | 32.611 W | |
| 5. Sızıntı ve mekanik hava | |||
| 5.1Kaynak: EN 12831 Tablo D.9 | ε (Tablo D.9; merkez = Hort/2) | 4,00 m | 1,00 |
| 5.2Kaynak: EN 12831 Eş. 17 | V̇inf = 2·V·n50·e·ε | 2·14.400·5,00·0,030·1,00 | 4.320 m³/h |
| 5.3Kaynak: EN 12831 Eş. 17 (en kötü taraf; tek hacimli holde §8.2 yarısını verir) | Oda düzeyi: V̇inf,hesap = V̇inf | 4.320 | 4.320 m³/h |
| 5.4Kaynak: EN 12831 Eş. 14, 15, 18 ve İGDAŞ 6.5.6 | V̇i(P) = max(V̇minB + asu·PB + V̇ex(P) − V̇su), B = V̇inf,hesap + V̇su·fv + V̇kapı | B = 4.320 + 0·1,000 + 0 | aex = 10,000, asu = 0,000 m³/(h·kW) |
| 6. Yükseklik düzeltmesi | |||
| 6.1Kaynak: EN 12831 Tablo B.1 | fh (Tablo B.1, yukarıdan aşağı radyant) | Hort = 8,00 m | 1,00 |
| 6.2Kaynak: EN 12831 Ek B.1 | Koşul: (ΦT + ΦV) / Ataban ≤ 60 W/m² (fh öncesi) | 65.170 / 1.800 | 36,2 W/m² ✓ |
| 7. Radyant indirimi ve verim | |||
| 7.1Kaynak: ASHRAE HVAC S&E 2020 Bl. 16 (%80–85) | k = kr·fh / η | 1,00·1,00 / 1,00 | 1,0000 |
| 7.2Kaynak: Türetim (EN 12831 Eş. 15 ve İGDAŞ 6.5.6) | c = 0,34·ΔTa·max(aex; asu)/1000 | 0,34·19,0·10,000/1000 | 0,06460 (k·c = 0,0646 < 0,9) |
| 8. Gerekli kurulu ısıl güç | |||
| 8.1Kaynak: Türetim: EN 12831 Eş. 30 ve ASHRAE HVAC S&E 2020 Bl. 16 | P = maxj [k·(ΦT + 0,34·ΔTa·αj) + Φkütle/η] / (1 − k·0,34·ΔTa·βj) | V̇min: 32.611 · temel: 60.519 · egzoz: 64.698 · kilitli: 0 | Pin = 64.698 W (64,7 kW; 55.640 kcal/h), bağlayıcı: egzoz |
| 8.2Kaynak: EN 12831 Eş. 30 | ΦHL = fh·(ΦT + 0,34·ΔTa·V̇i(Pin)) | 1,00·(32.611 + 0,34·19,0·4.967) | 64.698 W |
| 8.3 | Sağlama: (kr/η)·ΦHL(Pin) + Φkütle/η | (1,00/1,00)·64.698 + 0/1,00 | 64.698 W |
| 8.4 | kr = 1,00 ile (karşılaştırma) | 64.698 W | |
| 8.5Kaynak: EN 12831 Eş. 17 ve §8.2 | Sızıntı düzeyi karşılaştırması | oda: 64.698 Wbina: 49.781 W | oda 6 adetbina 5 adet |
| 9. Cihaz adedi | |||
| 9.1 | N = tavan(yuvarla(Pin)/1000/Pbirim − 10⁻⁹) | 64.698/1000/12,00 | 6 adet × 12,00 kW = 72,00 kW |
| 9.2Kaynak: EN 12831:2003 Eş. 30 | ΦHL (kurulu ΣQ egzozuyla) | 65.170 W36,2 W/m² (fh öncesi) | |
| 10. Havalandırma ve yanma havası | |||
| 10.1Kaynak: İGDAŞ 6.5.6.2 | V̇egzoz = ΣQ·LegzozV̇yakma = ΣQ·Lyakma | 72,00·10,072,00·12,0 | 720864 m³/h |
| 10.2Kaynak: İGDAŞ 6.5.6.2 | S = V̇/(V·0,36): doğal 2 m/s, cebri 6 m/s | üst doğal, alt doğal | SÜ = 1.000 cm²SA = 1.200 cm² |
| 10.3Kaynak: İGDAŞ 6.5.4, TS EN 13410 | Hacim kontrolü V/ΣQ ≥ 10 m³/kW | 14.400/72,00 | 200,0 m³/kW ✓ |
| 10.4Kaynak: TS EN 13410 (üretici kılavuzu üzerinden) | TS EN 13410 muafiyet: ΣQ/V ≤ 5 W/m³ veya n > 1,5 h⁻¹ | 5,00 W/m³0,150 h⁻¹ | sağlanıyor (bilgi) |
| 11. Gaz tüketimi ve CO₂ | |||
| 11.1Kaynak: İGDAŞ 4.3.1.x, 7.1.1 | B = N·Pbirim·860 / (8.250·ηİGDAŞ) | 6·12,00·860/(8.250) | 7,505 m³/h |
| 11.2Kaynak: Stokiyometri (1 m³ metan → 1 m³ CO₂), tam karışım | C (yalnız egzoz) = Cdış + B/V̇egzoz·10⁶ | 430 + 7,505/720·10⁶ | 10.854 ppm |
| 11.3Kaynak: Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik Ek-1 (RG 20/10/2023-32345) | C (toplam) = Cdış + B/(V̇inf/2 + V̇kapı + max(besleme; egzoz))·10⁶ | 430 + 7,505/2.880·10⁶ | 3.036 ppm (sınır 5.000) |
| 12. Montaj ve yerleşim | |||
| 12.1Kaynak: İGDAŞ 6.5.3 | h ≥ max(2,5katalog asgarisi) | 7,50 m ≥ 2,50 m | ✓ |
| 12.2Kaynak: ASHRAE HVAC S&E 2020 Bl. 16 Tablo 1 | ASHRAE tipik aralık | seramik 4–15 m | ✓ |
Ön boyutlandırma içindir, proje hesabının yerine geçmez.
Varsayımlar
- Tüm hacim hesabı TS EN 12831:2003 yöntemiyle tek hacimli hol için yapılır; iç sıcaklık hissedilen (operatif) sıcaklıktır.
- Yüksek tavan eki EN 12831 Tablo B.1 radyant satırından alınır (10 m’ye kadar 1,00; 10–15 m 1,15); 15 m üstünde sonuç tahminidir.
- ASHRAE radyant indirimi (kurulu güç ısı kaybının %80–85’i) düşük yoğunluklu gazlı borulu cihazlarda ölçülmüştür; seramik ve elektrikli cihazda varsayılan olarak uygulanmaz.
- Havalandırma kesitleri, gaz debisi (alt ısıl değer 8.250 kcal/m³) ve 2,5 m montaj kuralı İGDAŞ Teknik Esaslarındandır; projenin bağlı olduğu dağıtım şirketinin şartnamesi esastır.
- CO₂ derişimi tam karışım kabulüyle hesaplanır; egzoz açıklıkları ısıtıcıların üstünde olmalıdır.
- Spot hesapta cihaz gücü, üretici ışınım şiddeti verisi yoksa tipik ışın eğrilerinden ±%25 yaklaşıklıkla bulunur.
- U değerleri, cihaz verimi ve montaj yüksekliği üretici kataloğundan ve proje verisinden alınmalıdır.
Kaynaklar ve standartlar
- EN 12831:2003 Eş. 2
- EN 12831:2003 Ek B.2
- EN 12831 Eş. 4 (ΔUtb kullanıcı)
- EN 12831 Eş. 4; metal çatıda Tablo D.3b "hafif döşeme (ahşap, metal)" satırı yorumla uygulanır
- Tablo D.3c (tek parça alanına göre)
- Tablo D.3c
- EN 12831 Eş. 3
- EN 12831 Eş. 5, Tablo D.4
- EN 12831 Eş. 2
- EN 12831 Eş. 9
- EN 12831 Tablo 4
- EN 12831 Eş. 8
- EN 12831 Eş. 8, D.4.3
- EN 12831 Tablo D.9
- EN 12831 Eş. 17
- EN 12831 Eş. 17 (en kötü taraf; tek hacimli holde §8.2 yarısını verir)
- EN 12831 Eş. 14, 15, 18 ve İGDAŞ 6.5.6
- EN 12831 Tablo B.1
- EN 12831 Ek B.1
- ASHRAE HVAC S&E 2020 Bl. 16 (%80–85)
- Türetim (EN 12831 Eş. 15 ve İGDAŞ 6.5.6)
- Türetim: EN 12831 Eş. 30 ve ASHRAE HVAC S&E 2020 Bl. 16
- EN 12831 Eş. 30
- EN 12831 Eş. 17 ve §8.2
- EN 12831:2003 Eş. 30
- İGDAŞ 6.5.6.2
- İGDAŞ 6.5.4, TS EN 13410
- TS EN 13410 (üretici kılavuzu üzerinden)
- İGDAŞ 4.3.1.x, 7.1.1
- Stokiyometri (1 m³ metan → 1 m³ CO₂), tam karışım
- Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik Ek-1 (RG 20/10/2023-32345)
- İGDAŞ 6.5.3
- ASHRAE HVAC S&E 2020 Bl. 16 Tablo 1
- İGDAŞ 6.5.6
- İGDAŞ 6.5.4
- EN 12831:2003 Ek B.1
- EN 12831:2003 Eş. 14
Ön boyutlandırma içindir, proje hesabının yerine geçmez. Doğalgazlı cihazlarda yerleşim, havalandırma açıklıkları ve atık gaz detayı, gaz dağıtım şirketinin onayladığı iç tesisat projesinde kesinleşir.
Gebze'de 60 × 30 m tabanlı, 8 m yüksekliğinde, duvarı ve çatısı yalıtımlı panel kaplı varsayımsal bir üretim holünü dışarısı −3 °C iken 16 °C hissedilen sıcaklıkta tutmak için bu yöntem 54,4 kW gerekli ısıl güç bulur; 12 kW'lık gazlı seramik cihazdan 5 adet, yani 60 kW kurulu güç. Aynı hol konut radyatörü için kullanılan "m³ başına kcal/h" katsayısıyla hesaplansaydı, m³ başına 30 kcal/h ile bile yaklaşık 500 kW çıkardı. "5 m'nin üstünde her metre için %3,3 ekle" kuralı ise bu hole gereksiz yere yaklaşık 4,5 kW ekletirdi. Sayılarla tam çözüm "Adım adım örnek" bölümündedir.
İki Hesap Modu: Bütün Hol ve Çalışma Noktası
| Durum | Mod | Yöntem |
|---|---|---|
| Kapalı hol, hacmin tamamı ısıtılacak (fabrika, depo, atölye, spor salonu, cami) | Bütün hol | EN 12831:2003 ısı kaybı, radyant düzeltmesi, cihaz adedi, havalandırma ve gaz kontrolleri |
| Mahal 15 m'den yüksek ya da tasarım ısı kaybı taban alanının m²'si başına 60 W'ı aşıyor | Bütün hol, uyarıyla | Yükseklik düzeltmesi tablonun dışında kalır; sonuç tahmin olarak işaretlenir |
| Büyük hacimde birkaç çalışma noktası, yükleme rampası, yarı açık alan | Çalışma noktası | ASHRAE etkin ışınım akısı (ERF) yöntemi |
| Elektrikli cihaz | Her iki mod | Havalandırma ve gaz adımları yerine akım hesabı ve IP 55 kontrolü |
Tasarım Sıcaklıkları
| Büyüklük | İstanbul | Kocaeli | Kaynak |
|---|---|---|---|
| Dış hesap sıcaklığı θe | −3 °C | −3 °C | TS 2164 il değerleri (araç varsayılanı) |
| Dış tasarım sıcaklığı, %99,6 sıklık | −1,1 °C | −1,4 °C | TESKON 2001 bildirisi "Türkiye İçin Yeni Dış Ortam Sıcaklık Tasarım Değerleri", Çizelge 2 (seçmeli) |
| Yıllık ortalama dış sıcaklık θm,e | 15,3 °C | 15,0 °C | MGM il istatistiklerinde aylık ortalamaların ortalaması |
İç tasarım sıcaklığı θint hedef operatif sıcaklıktır: hava sıcaklığı ile çevredeki yüzeylerin ortalama ışınım sıcaklığının birleşimi, yani çalışanın hissettiği sıcaklık. EN 12831 sanayi holleri için bir varsayılan vermez (tablosunda mağaza için 16 °C, kilise için 15 °C geçer); araçta 12, 15, 16, 18 ve 20 °C seçenekleri bulunur. Hedef, yapılan işe göre işletme ve proje mühendisi tarafından belirlenir. Yıllık ortalama sıcaklık yalnız zemin kaybında kullanılır, çünkü toprak yıl boyu bu değere yakın kalır.

Isı Kaybı: EN 12831:2003 Adımları
Resmî projelerde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın Makina Tesisatı Genel Teknik Şartnamesi ısıtma projelendirmesi için TS 2164'ü referans gösterir. Araç, yüksek hollerde ısıtma yönteminin etkisini sayıya dökebildiği için EN 12831:2003 yöntemini kullanır ve bunu çıktıda açıkça yazar.
ΦHL = (ΦT + ΦV) × fh
ΦT = (HT,ie + HT,iue + HT,ig) × (θint − θe)
HT,ie = Σ Ak × (Uk + ΔUtb)
HT,ig = fg1 × fg2 × Ag × Uequiv × Gw
ΦV = 0,34 × V̇ × (θint − θe)
V̇inf = 2 × V × n50 × e × ε
| Sembol | Anlamı | Birim ve değer |
|---|---|---|
| Ak, Uk | Dış duvar, çatı, pencere ve kapı alanı ile ısıl geçirgenliği | m², W/m²K; U panel, doğrama ve kapı üreticisinin beyanından ya da katman hesabından: U = 1 / (0,13 + Σ d/λ + 0,04) |
| ΔUtb | Isıl köprü eki | W/m²K; pencere ve kapıda aşağıdaki tablo; metal çatıda 0 (hafif yatay eleman satırı); tek katlı büyük hol duvarında 0–0,05 |
| HT,iue | Isıtılmayan bitişik mahal üzerinden kayıp, A × U × bu | bu: en az iki dış duvarı ve dış kapısı olan hol veya garaj 0,6; yalıtımlı çatı arası 0,7; yalıtımsız çatı 0,9 |
| fg1, fg2 | Zemin düzeltmeleri | fg1 = 1,45; fg2 = (θint − θm,e) / (θint − θe), sıfırın altındaysa zemin kaybı 0 |
| Uequiv, B' | Zemine oturan döşemenin eşdeğer U değeri; B' = Ag / (0,5 × çevre) | Aşağıdaki tablo |
| Gw | Yeraltı suyu etkisi | Su döşemeden 1 m'den derindeyse 1,00; daha sığsa 1,15 |
| n50 | 50 Pa basınç farkında hava değişimi | h⁻¹; 2'nin altı yüksek, 2–5 orta, 5'in üstü düşük sızdırmazlık |
| e | Rüzgâra karşı korunma katsayısı | Birden fazla dış açıklığı olan mahalde: korunmasız 0,05, orta korunmuş 0,03, çok korunmuş 0,02 |
| ε | Yükseklik katsayısı (mahal yükseklik merkezi zeminden) | 10 m'ye kadar 1,0; 10–30 m arası 1,2; 30 m üstü 1,5 |
| V̇ | Isıtılması gereken dış hava | m³/h; sızıntı ile mekanik havalandırmadan büyük olanı (sistemli durumda besleme ve egzoz farkı eklenir) |
Yalıtımsız tek kat trapez sacın U değeri yaklaşık 1 / 0,17 = 5,9 W/m²K'dir; U = 0,40 W/m²K olan bir çatı aynı alanda yaklaşık 15 kat daha az ısı kaybeder. Mevcut binalarda bu fark, hesabın en büyük belirsizliğidir; panel kesiti bilinmiyorsa keşifte ölçülür.
EN 12831 sanayi holü için en az taze hava değeri vermez. Mekanik havalandırma, proses emişi, toz toplama ya da kaynak dumanı emişi çalışıyorsa dışarı atılan havanın yerine gelen soğuk hava girilmelidir; bu debi büyükse ısı yükünün belirleyici kalemi olur. Sık açılan yükleme kapılarının ek havası standartta modellenmez; araçta ayrı bir girdi olarak eklenir.
Pencere ve Kapılar İçin Isıl Köprü Eki (Tablo D.3c)
| Tek parçanın alanı | ΔUtb (W/m²K) |
|---|---|
| 2 m²'ye kadar | 0,50 |
| 2–4 m² | 0,40 |
| 4–9 m² | 0,30 |
| 9–20 m² | 0,20 |
| 20 m²'nin üstü | 0,10 |
Zemine Oturan Döşeme, UEquiv (Tablo 4, W/m²K)
| B' (m) | Yalıtımsız döşeme | Döşeme U = 1,0 | Döşeme U = 0,5 | Döşeme U = 0,25 |
|---|---|---|---|---|
| 2 | 1,30 | 0,55 | 0,33 | 0,17 |
| 4 | 0,88 | 0,45 | 0,30 | 0,17 |
| 6 | 0,68 | 0,38 | 0,27 | 0,17 |
| 8 | 0,55 | 0,33 | 0,25 | 0,16 |
| 10 | 0,47 | 0,30 | 0,23 | 0,15 |
| 12 | 0,41 | 0,27 | 0,21 | 0,14 |
| 14 | 0,37 | 0,24 | 0,19 | 0,14 |
| 16 | 0,33 | 0,22 | 0,18 | 0,13 |
| 18 | 0,31 | 0,21 | 0,17 | 0,12 |
| 20 | 0,28 | 0,19 | 0,16 | 0,12 |
Ara değerler doğrusal enterpolasyonla alınır. B' 20 m'yi aşarsa, ki büyük hollerde olağandır, araç 20 m satırını kullanır; Uequiv B' büyüdükçe azaldığı için bu seçim güvenli taraftadır. Düşük iç sıcaklıklı hollerde zemin kaybı küçük çıkar: 16 °C hedefte Kocaeli'nin 15,0 °C'lik yıllık ortalamasıyla fg2 yalnız 0,05 olur.
Yüksek Tavan Etkisi: Tablo B.1
Yüksek mahallerde sıcak hava tavana doğru tabakalaşır. EN 12831 bunu ısıtma yöntemine ve mahal yüksekliğine bağlı bir fh çarpanıyla hesaba katar:
| Isıtma yöntemi | Mahal 5–10 m | Mahal 10–15 m |
|---|---|---|
| Yüksekten aşağı doğru orta ve yüksek sıcaklıklı ışınım (radyant ısıtıcı) | 1,00 | 1,15 |
| Sıcak döşeme | 1,00 | 1,00 |
| Sıcak tavan (40 °C'nin altında) | 1,15 | Uygun değil |
| Doğal taşınımla sıcak hava | 1,15 | Uygun değil |
| Zorlanmış sıcak hava, alçak seviyeden yatay akış | 1,30 | 1,60 |
| Zorlanmış sıcak hava, yüksekten aşağı | 1,21 | 1,45 |
| Ara seviyeden orta ve yüksek sıcaklıklı yatay hava | 1,15 | 1,30 |
Mahal 5 m'den alçaksa fh = 1'dir. Tablo yalnız tasarım ısı kaybı taban alanının m²'si başına 60 W'ı geçmiyorsa uygulanır; 15 m'nin üstü tabloda yoktur, araç 1,15 kullanır ve sonucu tahmin olarak işaretler. Tablonun ölçütü mahalin yüksekliğidir, cihazın asıldığı yükseklik değil. "5 m'nin üstüne asılan ısıtıcıda her metre için %3,3 ekle" kuralı montaj yüksekliğine bakar: 8 m'lik holde 7,5 m'ye asılan cihaz için %8,3 ekletir, Tablo B.1 ise 1,00 der. 10–15 m'lik mahallerde tablo da %15 ekler; iki yaklaşım ancak orada birbirine yaklaşır.
Radyant Düzeltmesi ve Gerekli Güç
ASHRAE HVAC Systems and Equipment el kitabının kızılötesi radyant ısıtma bölümü, anma çıkışı hesaplanan ısı kaybının %80–85'i olan cihaz kurulmasını önerir. Gerekçe: ışınım insanı ve yüzeyleri doğrudan ısıttığı için aynı konfor daha düşük hava sıcaklığında sağlanır ve tabakalaşma azdır. Oran ASHRAE'nin kendi ısı kaybı yöntemi için verildiğinden araç onu EN 12831 sonucuna uygularken iki sonucu yan yana gösterir: kr = 1,00 ve seçilen değer (varsayılan 0,85). Radyant düzeltmesi seçiliyken hava ile operatif sıcaklık farkı ayrıca girilmez; aynı avantaj iki kez sayılmaz.
Gazlı seramik cihaz yanma ürünlerini mahale verir. Bunları atmak için açılan egzoz kadar dış hava içeri girer ve ısıtılması gerekir; bu ek yük cihaz gücüne bağlı olduğu için hesap kendi üstüne döner. Kapalı çözüm:
Pin = k × A / (1 − k × c)
A = ΦT + 0,34 × V̇dış × (θint − θe) (V̇dış: sızıntı ve mekanik hava, cihaz egzozu hariç)
c = 0,34 × (Legzoz / 1000) × (θint − θe) (yalnız bacasız cihazda; diğerlerinde 0)
k = kr × fh / η
İfade Pin = k × (A + c × Pin) eşitliğinden çıkar. Örnek holde k × c yaklaşık 0,055'tir. Mekanik taze hava sızıntıdan büyükse cihaz egzozu bu havanın içinde kalır; bu durumda kapalı biçim egzozu iki kez sayar ve araç iki durumu ayrı ayrı çözerek büyük olanı alır. k × c 0,9'a yaklaşırsa (çok yüksek egzoz oranı ve çok soğuk tasarım koşulu birlikte) araç hata verir.
Cihaz Tipi, Verim ve Adet
| Tip | Yanma ürünü | En küçük mahal hacmi (İGDAŞ 6.5.4) | Verim (alt ısıl değer) | Tipik montaj yüksekliği (ASHRAE) |
|---|---|---|---|---|
| Gazlı seramik (parlak, bacasız) | Mahale verilir | Kurulu gücün kW'ı başına 10 m³ | 1,00; yanma ısısının tamamı mahalde açığa çıkar | 4–15 m; yüzey 870–980 °C |
| Gazlı borulu (karanlık, bacalı) | Tüpten geçip dışarı atılır | Yakma havası ortamdan alınıyorsa kW başına 1 m³ | Katalogdaki ısıl verim; katalog yoksa araç 0,90 önerir (değiştirilmesi gereken varsayım) | 3–15 m; tüp yüzeyi 650 °C'ye kadar |
| Elektrikli (quartz, halojen, rezistans) | Yok | Uygulanmaz | 1,00 | Üretici verisi |
N = tavan(Pin / Pbirim) · ΣQ = N × Pbirim
Hacim, havalandırma ve gaz debisi kontrolleri hesaplanan güçle değil, kurulu toplam anma gücü ΣQ ile yapılır. ΣQ hesaplanan gücü %30'dan fazla aşarsa araç daha küçük birim güçle adedin artırılmasını önerir; ısı daha düzgün dağılır. Cihazlar dış duvarlar ve kapılar boyunca, her duvarın ısı kaybı payına göre dağıtılır; ilk brülör ya da sıcak uç kaybın en büyük olduğu kapı tarafına yakın tutulur.
- Radyant faktör: Bakanlık şartnamesinin 3.8 maddesi borulu cihazlarda radyant faktörü iki sınıfa ayırır: 1. sınıf 0,4 < Rf ≤ 0,5, 2. sınıf Rf > 0,5; 2. sınıf tercih edilir. Değer üreticinin beyanından girilir.
- Montaj: İGDAŞ 6.5.3'e göre gazlı cihaz zeminden en az 2,5 m yükseğe asılır; daha yüksek montajda üretici talimatı esastır. Modelin katalogdaki en düşük montaj yüksekliği ve yanıcı malzemeye mesafesi ayrıca girilir. Mahalde bütün ısıtıcıların gazını kesen bir kesme vanası, her cihaz girişinde servis vanası bulunur ve askı yüksekliğini, atık gaz detayını gösteren yerleşim planı proje dosyasına girer.
- Yasak ortam: yanıcı ve parlayıcı gazların yoğun olduğu bölgeye gazlı ısıtıcı konmaz. ASHRAE ayrıca trikloretilen gibi solvent buharlarının sıcak yüzeyde fosgen oluşturabileceği uyarısını yapar; araç bu işaretlendiğinde hesabı durdurur.
- Elektrikli cihaz: Pel = kr × fh × ΦHL; akım üç fazda I = P / (√3 × 400 × cos φ), tek fazda I = P / (230 × cos φ), rezistif yükte cos φ = 1. Su ile temas riski olan yerde koruma sınıfı IP 55 olur (Bakanlık şartnamesi 3.8.4). Hat ve sigorta seçimi elektrik projesine kalır.
Havalandırma ve Yakma Havası Kesitleri
İstanbul'da gazlı radyant ısıtıcıların havalandırması İGDAŞ'ın Binalar İçin Doğal Gaz Tesisatı Teknik Esasları'nda (İGDAŞ Yayınları 29-2017) TS EN 13410'a bağlanır ve 6.5.6.1 ile 6.5.6.2 maddelerindeki formüllerle hesaplanır. ΣQ kurulu toplam anma ısıl gücü (kW), SA alt açıklık, SÜ üst açıklık kesitidir (cm²):
| Cihaz ve havalandırma | Debi (m³/h) | Kesit (cm²) |
|---|---|---|
| Seramik, doğal (2 m/s) | V̇egzoz = ΣQ × Legzoz, Legzoz ≥ 10 · V̇yakma = ΣQ × Lyakma, Lyakma ≥ 12 | SÜ = V̇egzoz / (2 × 0,36) · SA = V̇yakma / (2 × 0,36) |
| Seramik, cebri (6 m/s) | Aynı debiler | SÜ = V̇egzoz / (6 × 0,36) · SA = V̇yakma / (6 × 0,36) |
| Borulu, doğal | Uygulanmaz | SA = 3,24 × (ΣQ + 70) · SÜ = 0,6 × SA |
| Borulu, cebri | V̇yakma = ΣQ × 1,184 × 3,6 · V̇egzoz = ΣQ × 0,781 × 3,6 | SA = V̇yakma / 1,8 · SÜ = V̇egzoz / 1,8 |
- Üst açıklık ısıtıcı seviyesinin üstünde, alt açıklık altında olur. İkisi de doğal ya da cebri olabilir ve alt cebri ile üst doğal birlikte kullanılabilir; alt açıklık doğalken üst açıklık tek başına cebri yapılamaz (6.5.6). Araç bu kombinasyonda hata verir.
- Borulu cihazın atık gazı mahal havasına karışmadan dışarı atılır. Toplam anma ısıl gücü 70 kW'a kadar olan tesislerde çıkış duvardan yapılabilir; 70 kW ve üstünde çatıdan ya da bina üst seviyesinden çıkılır (6.5.5). Çatı çıkışlı atık gaz hattı çelik baca sistemleri kapsamında yapılır.
- TS EN 13410'un yerleşim ilkeleri: egzoz açıklıkları ve fanları ısıtıcıların üstünde, mümkünse mahyaya yakın; ısıtıcı ile açıklık arasındaki yatay mesafe, açıklığın ya da fanın montaj yüksekliğinin duvarda 6, çatıda 3 katını geçmez; hava girişleri ısıtıcıların altında ve toplam giriş kesiti toplam egzoz kesitinden küçük değil; kapatılabilen açıklık ya da fan varsa ısıtıcı yalnız açıklık açıkken çalışacak şekilde kilitlenir.
- TS EN 13410'a göre doğal hava değişimi saatte 1,5'in üstündeyse ya da kurulu ısıl yük hacmin m³'ü başına 5 W'ı geçmiyorsa özel ısıl veya mekanik havalandırma gerekmeyebilir. Araç bunu bilgi olarak gösterir ve kesitleri yine hesaplar; dağıtım şirketinin projede ne istediği ayrıca teyit edilir.
- Kocaeli'deki projelerde gaz dağıtım şirketinin (İZGAZ) teknik esasları uygulanır; araçtaki İGDAŞ formülleri bu esaslarla karşılaştırılarak kullanılır.
Kaynaksız "kW başına 14–24 m³/h" ya da "kW başına 30 m³/h" gibi değerler bu formüllerin yerine kullanılmaz. Bulunan kesitin hangi menfez ölçüsüne karşılık geldiğini menfez hesabı, cebri egzoz fanının seçimini fan seçim hesabı verir.
Gaz Debisi ve CO₂ Kontrolü
B = ΣQ × 860 / 8.250 (m³/h). İGDAŞ doğalgazın alt ısıl değerini 8.250 kcal/m³ alır; 70 kW'ın altındaki cihazlarda verim hesaba katılmaz, kapasitesi 70 kW ve üstünde olan cihazda debi %90 verimle bulunur. Regülatör ile cihaz arasındaki hattın basınç kaybı ayrı hesaptır.
Bacasız cihazda metanın yanması (CH₄ + 2 O₂ → CO₂ + 2 H₂O) yakılan her m³ gaz için yaklaşık 1 m³ CO₂ üretir. Tam karışım kabulüyle mahaldeki derişim:
Ciç = Cdış + B / V̇dış hava × 10⁶ (ppm), Cdış varsayılanı 420 ppm
Sınır, Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik Ek-1'deki 8 saatlik 5.000 ppm değeridir. Araç iki sonucu aynı tabanda (dış hava CO₂'si dahil) verir. Birincisi yalnız egzoz debisiyle tam karışım varsayar; bu değer çoğu zaman sınırın üstündedir ve egzoz açıklığının sıcak duman bulutunu ısıtıcının hemen üstünde yakalaması gerektiğini gösterir. İkincisi egzozla birlikte ortalama sızıntıyı ve mekanik havayı sayar. Ortalama sızıntı, ısı kaybındaki V̇inf'in yarısıdır: standarttaki 2 katsayısı ısı kaybı için en kötü taraf kabulüdür ve seyreltme hesabında kullanılırsa CO₂ olduğundan düşük çıkar.
Adım Adım Örnek: Gebze'de 60 × 30 × 8 m Üretim Holü
Hol varsayımsaldır, yöntemi göstermek için seçildi. Veriler: θe = −3 °C (TS 2164, Kocaeli), θm,e = 15,0 °C, θint = 16 °C, sıcaklık farkı 19 K. Düz çatı; duvar U = 0,50, çatı U = 0,40 W/m²K; iki adet 5 × 5 m seksiyonel kapı, U = 2,0; toplam 60 m² pencere, 6 m²'lik parçalar hâlinde, U = 2,8; yalıtımsız döşeme; n50 = 5 h⁻¹, e = 0,03, ε = 1,0; mekanik havalandırma yok. Cihaz: 12 kW gazlı seramik, kr = 0,85, montaj 7,5 m.

| Adım | Hesap | Sonuç |
|---|---|---|
| 1. Hacim ve alanlar | 60 × 30 × 8; taban 1.800 m², çevre 180 m; duvar brüt 180 × 8 = 1.440 m²; açıklıklar 50 + 60 m² | V = 14.400 m³; net duvar 1.330 m² |
| 2. Isıl köprü eki | Kapı 25 m² → +0,10; pencere 6 m² → +0,30; metal çatı 0 | Kapı 2,10; pencere 3,10 W/m²K |
| 3. HT,ie | 1.330 × 0,50 + 60 × 3,10 + 50 × 2,10 + 1.800 × 0,40 = 665 + 186 + 105 + 720 | 1.676 W/K |
| 4. İletim kaybı | 1.676 × 19 | 31.844 W |
| 5. Zemin | B' = 1.800 / (0,5 × 180) = 20 → Uequiv 0,28; fg2 = (16 − 15) / 19 = 0,0526; 1,45 × 0,0526 × 1.800 × 0,28 × 19 | 731 W |
| 6. Sızıntı | V̇inf = 2 × 14.400 × 5 × 0,03 × 1,0 = 4.320 m³/h; 0,34 × 4.320 × 19 | 27.907 W |
| 7. A | 31.844 + 731 + 27.907 | 60.482 W |
| 8. Yükseklik | Mahal 8 m, radyant ısıtma → Tablo B.1 | fh = 1,00 |
| 9. c ve k | c = 0,34 × 0,010 × 19 = 0,0646; k = 0,85 × 1,00 / 1,00 | k = 0,85 |
| 10. Gerekli güç | 0,85 × 60.482 / (1 − 0,85 × 0,0646) = 51.410 / 0,9451 | Pin = 54,4 kW |
| 11. Adet | tavan(54,4 / 12) | 5 × 12 kW = 60 kW kurulu |
| 12. Tablo B.1 koşulu | Kurulu 60 kW'ın 600 m³/h egzozuyla tasarım ısı kaybı 60.482 + 0,34 × 600 × 19 = 64.358 W; 64.358 / 1.800 | 35,8 W/m² ≤ 60, uygun |
| 13. Hacim kontrolü | 14.400 / 60 | 240 m³/kW ≥ 10, uygun |
| 14. TS EN 13410 bilgisi | 60.000 W / 14.400 m³ | 4,17 W/m³ ≤ 5 |
| 15. Egzoz ve yakma havası | 60 × 10; 60 × 12 | 600 ve 720 m³/h |
| 16. Kesit, doğal (2 m/s) | 600 / 0,72; 720 / 0,72 | SÜ 833 cm²; SA 1.000 cm² |
| 17. Kesit, cebri (6 m/s) | 600 / 2,16; 720 / 2,16 | SÜ 278 cm²; SA 333 cm² |
| 18. Gaz debisi | 60 × 860 / 8.250 | 6,25 m³/h |
| 19. CO₂, yalnız egzozla | 420 + 6,25 / 600 × 10⁶ | ≈ 10.840 ppm; egzoz ısıtıcıların hemen üstünde olmalı |
| 20. CO₂, ortalama sızıntı ve egzozla | 420 + 6,25 / (2.160 + 600) × 10⁶ | ≈ 2.690 ppm < 5.000 |
| 21. Montaj | 7,5 m; ASHRAE seramik aralığı 4–15 m; İGDAŞ en az 2,5 m | Uygun; katalogdaki alt sınır ayrıca kontrol edilir |
Aynı Hol, Farklı Seçimler
| Seçim | Gerekli güç | Cihaz | Not |
|---|---|---|---|
| Gazlı seramik, kr = 0,85 (örnek) | 54,4 kW | 5 × 12 kW | Doğal kesitler 833 / 1.000 cm² |
| Gazlı seramik, radyant indirimi yok (kr = 1,00) | 64,7 kW | 6 × 12 kW | Doğal kesitler 1.000 / 1.200 cm² |
| Gazlı borulu, η = 0,90, kr = 0,85 | 57,1 kW | 4 × 15 kW | 60 kW < 70 kW, atık gaz duvardan çıkabilir; doğal SA 421, SÜ 253 cm²; cebri 142 / 94 cm² |
| Elektrikli, kr = 0,85 | 51,4 kW | 18 × 3 kW | 400 V üç fazda hesaplanan güç için yaklaşık 74 A; ıslak ortamda IP 55 |
| Dış sıcaklık %99,6 değeriyle (−1,4 °C) | Yaklaşık %8 düşük | Ayrıca seçilmedi | Sıcaklık farkı 19 K yerine 17,4 K |
| Yükseklik için "%3,3/m" kuralıyla | Yaklaşık 4,5 kW fazla | Ayrıca seçilmedi | Tablo B.1 bu holde ek vermez |
Çalışma Noktası (Spot) Isıtma
Isıtılmayan büyük bir hacimde yalnız birkaç tezgâh, bir yükleme rampası ya da yarı açık bir alan ısıtılacaksa hol ısı kaybı anlamını yitirir; yarı açık alanlar EN 12831'in kapsamına da girmez. Hedef, kişinin hissettiği operatif sıcaklıktır ve hesap ışınımın kişiye hangi açıdan geldiğine bağlıdır.
θr,gerekli = (θo,hedef − FB × θa) / (1 − FB); FB hava hızı 0,2 m/s'nin altında 0,5, 0,2–0,6 m/s arasında 0,6, üstünde 0,7
ERF = hr × (θr,gerekli − θr,0), etkin ışınım akısı (W/m²)
IK = ERF × d² / (αK × feff × fp), ısıtıcının ekseni üzerindeki ışınım şiddeti (W/sr); feff = 0,71, gazlı kaynakta αK = 0,97
| Isıtıcıya bakış açısı β (ayakta kişi) | fp |
|---|---|
| 90° (tam tepeden) | 0,08 |
| 63,4° | 0,19 |
| 45° | 0,26 |
| 33,6° | 0,30 |
| 26,6° | 0,33 |
Örnek: ortam havası 8 °C, hedef 16 °C, durgun hava. Gereken ortalama ışınım sıcaklığı (16 − 0,5 × 8) / 0,5 = 24 °C; hr için araç varsayılanı 4,0 W/m²K ile ERF ≈ 64 W/m². Isıtıcı 3,5 m yükseklikte, kişinin gövde merkezi 1,0 m'de ve yatayda 2,5 m uzakta (β = 45°, d² = 12,5 m²): IK ≈ 64 × 12,5 / (0,97 × 0,71 × 0,26) ≈ 4.470 W/sr. Dar ışınlı gazlı bir cihazda bu yaklaşık 12 kW girdiye karşılık gelir. Aynı ısıtıcı kişinin tam tepesinde olsaydı (β = 90°, d² = 6,25 m²) yaklaşık 7.260 W/sr gerekirdi: tepeden ısıtma aynı konfor için yaklaşık %60 daha güçlü cihaz ister.
Üretici cihazın eksen üzerindeki ışınım şiddetini (W/sr) vermiyorsa araç bu sonucu genel dağılım eğrilerinden türetilen katsayılarla cihaz gücüne çevirir; bu dönüşüm ±%25 belirsizlik taşır ve sonuç "tahmini" etiketiyle gösterilir. hr değeri kullanıcı tarafından değiştirilebilir; daha yüksek bir değer seçilirse gereken güç de orantılı artar. Hava hızı 0,6 m/s'yi aşan rampa ve kapı önlerinde rüzgâr perdesi, ışınımı artırmaktan daha etkilidir.
Radyant Isıtıcı Hesabında Sık Yapılan Hatalar
- Konut radyatörü için kullanılan "m³ başına kcal/h" katsayısını yüksek hole uygulamak.
- Tek cihazın "ısıttığı m²" bilgisini bütün hol hesabında kullanmak; bu değerler spot ısıtma kapsama alanıdır.
- Yükseklik ekini cihazın asıldığı yüksekliğe göre "%3,3/m" ile vermek.
- Bacasız cihazın egzoz havasının ısı yükünü unutmak.
- Mekanik taze havayı, proses emişini ve sık açılan kapıların havasını hesaba katmamak.
- Havalandırmayı kaynaksız bir kW başına debiyle yapıp alt ve üst açıklık kesitini hesaplamamak.
- Doğal alt açıklıkla birlikte tek başına cebri üst egzoz kurmak.
- Egzoz açıklığını ısıtıcılardan uzağa ya da altlarına koymak.
- Hacim ve havalandırma kontrolünü kurulu güç yerine hesaplanan güçle yapmak.
- ABD kataloglarındaki Btu/h girdi değerini doğrudan kullanmak: bu kataloglar girdiyi genelde üst ısıl değerle, Avrupa katalogları alt ısıl değerle verir; doğalgazda oran yaklaşık 1,11'dir.
- Solvent buharı olan boya ya da yağ alma bölümünde gazlı ısıtıcı kullanmak.
Excel Çalışma Kitabı ve PDF
Radyant ısıtıcı hesabı Excel'e canlı formüllerle aktarılır: bir girdi hücresi değiştiğinde ısı kaybı, adet, kesitler ve gaz debisi dosyanın içinde yeniden hesaplanır. Bütün hol hesabında çalışma kitabı on sayfadır: özet; girdiler; kapı, pencere ve bitişik duvar listesi; eleman eleman alan × U dökümüyle ısı kaybı; cihaz seçimi; İGDAŞ formülleri ve kontrol satırlarıyla havalandırma; gaz tüketimi ve CO₂; uyarı kodlarının toplandığı kontrol sayfası; tablolar (Tablo 4, B.1, D.3c, D.7–D.9 ve il sıcaklıkları) ve kaynaklar. Çalışma noktası (spot) modunda çalışma kitabı ERF hesabının yapıldığı spot sayfası, tablolar ve kaynaklar olmak üzere üç sayfadır. Her sayfanın ilk satırında ön boyutlandırma uyarısı durur. PDF çıktısı girdileri, özet kartı, adım adım çözümü ve montaj kontrol listesini (kesme vanası, servis vanaları, egzoz yeri, kilitleme, yerleşim planı) A4 sayfalarda verir.
Hesabı kendi tablonuzda kuruyorsanız üç noktada hata değeri çıkar. Zemin tablosunda B' değerini =MİN(20;MAK(2;Bp)) ile tablo aralığına sınırlayın; aksi hâlde tablo kenarında İNDİS bir sonraki satırı arar. Adedi =TAVANAYUVARLA(YUVARLA(Pin;0)/1000/Pbirim-1E-9;1) ile bulun; kayan nokta artığı tam bölünen güçte bir fazla cihaz çıkarır. Spot hesabında açıyı =DERECE(ATAN2(x;dz)) ile hesaplayın; ATAN(dz/x) tam tepedeki ısıtıcıda sıfıra bölme hatası verir.
Hesaptan Projeye
Bulunan cihaz sayısı ve kesitler projenin başlangıç noktasıdır; keşifte vinç yolları, raf yükseklikleri, kapıların açılma sıklığı ve yanıcı malzeme bölgeleri yerinde ölçülür. Proje, montaj, atık gaz ve bakım kapsamı ısıtma sistemleri sayfasında; aynı sayfadaki sistem seçimi tablosu borulu (karanlık) ve seramik (parlak) gazlı radyant ısıtıcıyı, elektrikli radyant ısıtıcıyı ve sıcak hava apareyini ısı aktarımı, uygun olduğu yer ve yanma ürünü bakımından karşılaştırır. Hol taze hava ihtiyacı havalandırma hesabı ile bulunur; proses emişiyle birlikte çözülecek tesisler için endüstriyel havalandırma sistemleri sayfasına bakın. Cihaz, askı, atık gaz kanalı ve gaz hattı kalemleri radyant ısıtıcı fiyatları sayfasında.
Organize sanayi bölgelerinin ve depo alanlarının bulunduğu ilçelerin bölge sayfaları: Kocaeli'de Gebze ve Dilovası, İstanbul'da Tuzla, İkitelli, Hadımköy ve Dudullu. Mevcut binada duvar ve çatı panelinin U değeri projeden bilinmiyorsa keşifte kesit, kapı ölçüleri ve proses emiş debileri yerinde alınır ve hesap bu verilerle tekrarlanır. Kocaeli geneli için Kocaeli havalandırma sayfasına bakılabilir. Sonuç özetini iletişim sayfasındaki formla gönderebilirsiniz.
Standartlar, Teknik Esaslar ve El Kitapları
- EN 12831:2003, tasarım ısı yükü hesabı: eşitlik 1–18 ve 30–33; Tablo 4, B.1, D.3c, D.4, D.7, D.8 ve D.9.
- İGDAŞ, Binalar İçin Doğal Gaz Tesisatı Teknik Esasları (İGDAŞ Yayınları 29-2017): 6.5.3–6.5.6.2; doğalgaz alt ısıl değeri 8.250 kcal/m³.
- Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Makina Tesisatı Genel Teknik Şartnamesi, Bölüm 3 Isıtma Tesisatı (2020): 3.8.
- ASHRAE Handbook, HVAC Systems and Equipment (2020), kızılötesi radyant ısıtma bölümü: %80–85 önerisi, montaj yükseklikleri, ERF yöntemi.
- Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik, Ek-1: karbondioksit için 5.000 ppm.
- TS EN 13410: gazlı, tavana asılan radyant ısıtıcılarda havalandırma kuralları.
- TS 825: yüzeysel ısıl dirençler (Ri = 0,13, Re = 0,04 m²K/W).
- TS 2164 dış hesap sıcaklıkları; TESKON 2001 bildirisi "Türkiye İçin Yeni Dış Ortam Sıcaklık Tasarım Değerleri"; MGM il istatistikleri.
Sık Sorulan Sorular
Radyant ısıtıcı hesabı nasıl yapılır?
Radyant ısıtıcı kaç m² ısıtır?
Radyant ısıtıcı kapasite hesabı Excel'de yapılabilir mi?
Radyant ısıtıcı saatte ne kadar doğalgaz yakar?
Radyant ısıtıcı kaç metreye asılır?
Seramik radyant ısıtıcı için havalandırma kesiti nasıl hesaplanır?
Elektrikli radyant ısıtıcı kaç amper çeker?
İlgili Sayfalar
Diğer Hesaplama Araçları
- Havalandırma Kanalı Hesabı
- Havalandırma Kanalı Metrekare Hesaplama ve Metraj Cetveli
- Otopark Havalandırma Hesabı
- Davlumbaz Emiş ve Mutfak Havalandırma Hesabı
- Havalandırma Hesabı
- Merdiven Basınçlandırma Hesabı
- Duman Tahliye Hesabı
- Sığınak Havalandırma Hesabı
- Menfez Hesabı
- Salyangoz Fan Hesabı ve Fan Seçimi
- Jet Pulse Filtre Hesabı
- Klima Santrali Hesabı
- VRF Klima Kapasite Hesabı ve Boru Çapı

